Алматы
Ақтау Ақтөбе Алматы Алтынсаринский район Амангельдийский район Арал Атбасар Атырау Аулиекольский район Аякөз Байқоңыр Балқаш Бейнеу Денисовский район Джангельдинский район Екібастұз Жаңақала Жаңаөзен Жаңатас Жаркент Жезқазған Жәйрем Жәнібек Жетісай Житикаринский район Қазалы Казыгурт Казыгуртский район Камыстинский район Қандыағаш Қапшағай Карабалыкский район Қарағанды Карасуский район Қаратау Келесский район Көкшетау Қостанай Құлсары Қызылорда Лисаковск Мақат Мактааральский район Мендыкаринский район Миялы Наурзумский район Нур-Султан Орал Ордабасынский район Өскемен Отрарский район Павлодар Петропавл Район Байдибека Район Туркибасы Риддер Рудный Сайрамский район Сайхин Сарыағаш Сарыкольский район Сарыөзек Семей Сәтпаев Степногорск Сузакский район Талдықорған Тараз Тарановский район Түркістан Узункольский район Үшарал Фёдоровский район Хромтау Чапаев Шалқар Шардара Шиели Шымкент
Бесін 13:01
Алматы
Актау Актобе Алматы Алтынсаринский район Амангельдийский район Аральск Атбасар Атырау Аулиекольский район Аягоз Байконур Балхаш Бейнеу Денисовский район Джангельдинский район Жайрем Жанаозен Жанатас Жангала Жанибек Жаркент Жезказган Жетисай Житикаринский район Казалы Казыгурт Казыгуртский район Камыстинский район Кандыагаш Капшагай Карабалыкский район Караганда Карасуский район Каратау Келесский район Кокшетау Костанай Кульсары Кызылорда Лисаковск Макат Мактааральский район Мендыкаринский район Миялы Наурзумский район Нур-Султан Ордабасынский район Отрарский район Павлодар Петропавловск Район Байдибека Район Туркибасы Риддер Рудный Сайрамский район Сайхин Сарыагаш Сарыкольский район Сарыозек Сатпаев Семей Степногорск Сузакский район Талдыкорган Тараз Тарановский район Туркестан Узункольский район Уральск Усть-Каменогорск Ушарал Фёдоровский район Хромтау Чапаев Шалкар Шардара Шиели Шымкент Экибастуз
Алматы
ықшамдау
Таң Күн Бесін Екінті Ақшам Құптан
04:14 05:44 13:01 18:03 20:12 21:41
ықшамдау
Күнтізбе
Хижри
15 Зуль-хиджа 1441
Миләди
05 тамыз 2020

Мақалалар

Буаз малды союға бола ма?

| A | +

Алла Тағала жер бетіндегі барлық нәрсені адамзаттың пайдасы үшін жаратты. Ол туралы Құранда:

 

هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُم مَّا فِي الْأَرْضِ جَمِيعًا

 

«Ол (Алла) жердегі нәрселердің бәрін сендер (адамдар) үшін жаратты»[1]-дейді. Адам баласы жаратылғалы мал мен жануарлардың етін жеп күнелтеді.

 

Әбу Сайд әл-Худури былай дейді: «Пайғамбарымыздан (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын) «Уа, Алла Елшісі! Біз түйені, сиырды және қойды бауыздағанымызда ішінен баласы шығып жатады. Оны жей берсек бола ма, әлде лақтырып жібереміз бе?» - деп сұрағанымызда Ол: «Қаласаңдар оны жеңдер, өйткені анасының бауыздалуы оның бауыздалуы»[2], - деп жауап берді.

 

Хадисте айтылғандай, буаз малды союға рұқсат. Алайда төлдеуіне жақын қалған буаз малды сою – мәкруһ[3]. Шариғат қоғамның немесе жеке тұлғаның қажеттілігі болмаса, үй жануарларын, жабайы аңдарды, ағаштарды себепсіз аулауға, атуға, сою мен кесуге рұқсат етпейді.

 

Ибн Рушд: «Көпшіліктің пайдасына жарап жатқан буаз түйені, жер жыртатын сиырды және сауынды қойды союға болмайды»[4] - дейді.

 

Буаз мал сойылған жағдайда оның ішінен шыққан төлін жеудің үкімі екіге бөліп қарастырылады:

 

1) Жұмһур ғұламалардың көзқарасы бойынша жан берілмей (яғни ұйыған қан, кесек ет) немесе жаратылысы толық жаратылмаған төлді жеуге болмайды. Өйткені ол өлексе саналады.

 

2) Жан беріліп, толық жаратылыс күйінде шыққан төлге қатысты бірнеше пікір бар:

- Толық тірі туылса, оны сою керек. Егер соймай жатып өліп кетсе, ол өлексе болып саналады.

- Анасын бауыздамай жатып ішіндегі төлі өлгені белгілі болса, оны жеуге болмайды.

- Буаз мал бауыздалып, ішінен төлі өлі шықса, оның қай сәтте өлгені белгісіз болғандықтан, басым көзқарас бойынша анасының бауыздалуымен өлді деген тұжырым жасалады. Дегенмен бұл мәселеде ғұламалар арасында пікір қайшылығы орын алған. Сахабалардың басым бөлігі және имам Мәлик, имам Шафиғи, имам Ханбал, имам Әбу Юсуф, имам Мухаммед ондай төлді жеуге рұқсат берген. Олар Пайғамбарымыздың (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын): «Анасының бауыздалуы оның да бауыздалуы», - хадисін дәлелге алып, анасын бауыздау оның төлін бауыздаумен бірдей деген.

 

Имам Әбу Ханифа, Зуфар, Хасан ибн Зияд болса, ондай төлді жеуге болмайды деп, мына аятты алға тартқан:

حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ

«Сендерге өлексе харам етілді»[5]. Аталмыш ғалымдардың ұстанымы бойынша буаз малды бауыздағаннан кейін ішінен шыққан төл тірі болмаса, ол өлексе болып саналады. Себебі іштегі төлдің тіршілігі дербес келеді. Өйткені ол анасы өлгенен кейін де тірі қала беруі мүмкін. Сондықтан ол жеке бауыздалады дейді[6]

 

Қорыта айтқанда, буаз малды союға рұқсат етіледі. Тек төлдеуге жақын қалған уақытта бауыздау – мәкруһ. Бауыздалған малдың төлі тірі шықса, оны бауыздап жеуге болады. Ал өлі туылса жеуге болмайды. Сонымен қатар, құрбандыққа шалынған буаз малдың ішінен шыққан төлі тірі болса, оны анасы секілді бауыздап, еті таратылады. Алайда оны бауыздамай, тіпті құрбан шалу уақыты өтіп кетсе тірідей садақа етіледі[7]. Дегенмен, құрбандыққа буаз малды таңдамаған дұрыс.

 

Шариғат және пәтуа бөлімі

 

[1]«Бақара» сүресі, 29-аят.

[2] Әбу Дәуіт, 2/253. Хаким, 4/114.

[3] Әл-Фәтәуә әл-Һиндия, 12/5231. Әл-Фәтәуә әл-Сирожия, 391.

[4] Мәуәһибу әл-жәлили ли шәрхи мухтасар халили, 4/347.

[5] «Майда» сүресі, 3-аят.

[6]Әл-Мәусуға әл-Фиқһия, 21/201-203.

[7] Әл-Фәтәуә әл-Һиндия, 5/372.

Предыдущий Следующий
Шарапаты мол шағбан айы Мұхаммедке (с.ғ.с.) пайғамбарлық келу және оның бақиға аттану уақыты – АБЖАД есебінде

Оқырмандардың пікірі (0)

Қызықты тақырыптар

Сұрақ-жауап Құрбандық шалғанда қалай ниет ету керек?
Негізінде, ғибадатта ниет ету – өте маңызды. Ниетсіз іс бітпейді. Нақты ниет етпесе, көзделген мақсат орындалмай, жай бір әрекет болып қалады. Пайғамбарымыз (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын): «Шын мәнінде, амалдар ниетке байланысты. Кім неге ниет етсе, оның қарымтасын алады», – деген[1]....
Сұрақ-жауап Құрбан айтқа байланысты жиі қойылатын сұрақтар
Қасиетті Құрбан айт (Ид-аль-Идха) мейрамы қарсаңында, Azan.kz өткен жылдар тәжірибесінен шыға отырып, жиі қойылатын сұрақтар және оларға қатысты жауаптарды жариялайды. ...
Сұрақ-жауап Құрбандық қай уақытта шалынады?
Құрбандық шалудың белгілі уақыты бар. Құрбандықты одан алдын немесе кейін шалуға болмайды. Уақытынан бұрын шалған құрбандық өз отбасы үшін сойылған мал іспетті. Ол құрбандық болып есептелмейді. Ал уақытынан кейін шалса, оның етін садақа ету уәжіп болады, одан өзі жемейді[1]....
Сұрақ-жауап Құрбандыққа қандай мал шалынады?
Құрбандыққа таңдап алынған малдың сау, мінсіз болуы талап етіледі. Біріншіден, бұл пенденің Жаратушы Иесіне деген жоғары деңгейдегі әдептілік қарым-қатынасын көрсетеді. Құрбандықтың еті де, қаны да Алла Тағалаға қажет еместігі, Оған тек пенденің тақуалығы ғана жетіп баратыны белгілі. Осы орайда пенд...
Сұрақ-жауап Біреуге тапсырыс беру арқылы құрбан шалуға бола ма?
Шариғат бойынша бір адам өзінің атынан басқа бір адамды белгілі бір іске уәкіл ете алады. Өйткені, адам баласы кейбір жағдайларда бір істі орындауға жарамай қалуы мүмкін. Сонда біреудің көмегіне жүгінеді, яғни, сол істі оған тапсырады, оны өзінің атынан уәкіл етеді  (Һидая, 3/357)....
Сұрақ-жауап Құрбандық орнына садақа беруге бола ма?
Ханафи мәзһабы бойынша құрбан шалу бай[1], азат, балиғат жасына толған, ақылды, жолаушы болмаған мұсылманға – уәжіп.
ықшамдау
Күнтізбе
Хижри
15 Зуль-хиджа 1441
Миләди
05 тамыз 2020
Намаз уақыттары
қазір

Бесін 13:01

Екінтіге дейін 03:28

Урок 10. Гнев, часть 1

Альхамдулиллах. Пусть Аллах будет доволен всеми кто работает над подобными проектами.

Сулейман Аль Кануни
кеше

Алгоритм заказа жертвоприношения онлайн | Qurban2020

Уалейкум Ассалам!Поправка - оплата только картой Kaspi Gold! Смотрите https://qurban2020.kz/ru/faq/т

Малик Хамзамулин
2 там. 2020

QURBAN2020: Құрбандық малын шалуға және құрбандық етін алуға тапсырыс беру

Ассаләму ғаләйкум уа рохматуЛЛАҺИ уа бәрокәтуһу! Құрбан айт құтты болсын! Мен онлайн құрбан шалу а

Кибар Амирхан
1 там. 2020

Урок 1. Важность науки об Ихсане

Аллаху Акбар. Пусть Аллах будет доволен всеми Вами кто участвовал в написании, переводе, ведений сай

Сулейман Аль Кануни
30 шіл. 2020

Алматы қаласы бойынша құрбандық шалынатын орындардың ресми тізімі анықталды

Ассалаумагалейкум мұсылман бауырлар, Есімім Нұртас, сіздерден көмек сұраймын өзім кішкентайдан есту

Nurtas Nurgojayev
27 шіл. 2020
Created with Sketch. {{!-- --}} {{!-- --}} {{!-- --}} Created with Sketch. Asset 1mdpi